COLUMN: BLAUW GLAS

We zijn in Berlijn. Het is koud. Regenachtig.
Zaterdagochtend, 09.32 uur. De regen is net gestopt. Boven op de Reichstag hebben we ontbeten (tip!). Ik loop achter mijn vrouw aan. Als historicus weet zij plekken te vinden net buiten de hotspots.

Eindelijk weer een paar dagen samen. Met z’n tweeën. Alles even achter ons laten. Niet beschikbaar hoeven zijn. Geen zorgafspraken. Niet aan hoeven staan.

Dit keer gingen de kids voor het eerst niet uit logeren. Opa en oma kwamen een weekend bij ons in huis. Want zo’n hoog-laagbed verplaats je niet zo makkelijk.

Na ongeveer vijftien minuten komen we uit op de Tiergartenstraße.

‘Hier in deze straat moet het zijn,’ zegt mijn vrouw.
De regen zet weer door. Veel verkeer. Veel lawaai. Alles raast. En dan, midden in die drukte, tussen statige villa’s en kantoren, ineens een open plek.

Op het pleintje staat het #monument: een transparante wand van blauw glas, 24 meter lang. De muur is ruim twee meter hoog en hooguit vier à vijf centimeter dik.
Glas als symbool van kwetsbaarheid. Niemand lijkt dit monument op te merken.

Tiergartenstraße 4. Berlijn.

Precies hier, in de villa die hier ooit stond, werd het gruwelijke, onvrijwillige ‘euthanasieprogramma’ van de nazi’s georganiseerd. Gericht op #gehandicapten(ook kinderen) en mensen met een #psychiatrische aandoening. Mensen die als ‘onwaardig’ werden bestempeld. Te kwetsbaar. Te kostbaar.

In 1933 geeft nazi-Duitsland de aftrap voor een openbare campagne om honderdduizenden (geestelijk) gehandicapten te steriliseren. Sterilisatie blijkt al snel slechts een tussenstap. Het echte plan: moord.

In het geheim laat Hitler Aktion T4 opzetten. Een systematische, industriële vergassing van de zwaksten in de samenleving. Hier werd voor het eerst geëxperimenteerd met gas. Een methode die later op grote schaal zou worden ingezet tijdens de #Holocaust.

Onder de codenaam ‘Aktion T4’ (een verwijzing naar dit adres) worden meer dan 200.000 (!) kwetsbare, volwaardige mensen vermoord.

Pas in 2014 kreeg deze plek een tastbare herinnering. Samen met een kleine openluchttentoonstelling die de geschiedenis van de nationaalsocialistische ‘euthanasie’-moorden laat zien, en hun doorwerking tot op de dag van vandaag.

Mijn blik blijft hangen op die dunne, kwetsbare glazen wand. Door mijn zoontje Eelke voel ik me verbonden met al die mensen die zijn uitgewist.

Er zijn geen woorden voor.

Straks, in mei, tijdens die twee minuten, herdenk ik ook hen.

Voor wie geen stem is overgebleven.

Deze column verscheen in het magazine van Stichting Downsyndroom. 

CONTACT:

Informatie & boekingen

mail: info@chriscreatief.nl